Không chỉ hướng tới mục tiêu tinh gọn bộ máy, việc sắp xếp, sáp nhập thôn tại xã Kỳ Anh còn đặt ra yêu cầu cốt lõi là tạo sự đồng thuận cao và gắn kết bền chặt trong cộng đồng dân cư. Với mục tiêu đó, địa phương đang triển khai các bước đi một cách chỉn chu, bảo đảm công khai, dân chủ và đúng tiến độ.

Phát huy quyền làm chủ của Nhân dân

Thực hiện các chủ trương, chỉ đạo của Trung ương, Tỉnh ủy về việc sắp xếp thôn, tổ dân phố bảo đảm đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Kỳ Anh đang khẩn trương triển khai các bước theo đúng lộ trình. Trong đó, công tác tuyên truyền, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân được đặt lên hàng đầu.

Xã Kỳ Anh được thành lập trên cơ sở sáp nhập 4 đơn vị hành chính cũ gồm: thị trấn Kỳ Đồng, xã Kỳ Giang, xã Kỳ Tiến và xã Kỳ Phú (huyện Kỳ Anh cũ). Hiện nay, xã có diện tích tự nhiên 64,74 km², quy mô 30 thôn với 32.595 nhân khẩu. Theo phương án dự kiến, sau khi tiến hành sáp nhập, toàn xã sẽ giảm xuống còn 16 thôn.

Với một địa bàn có quy mô lớn như hiện nay, việc sắp xếp lại các thôn không đơn thuần là hoàn thành các thủ tục hành chính, phương án trên giấy, mà là cả một quá trình thông tin, giải thích để người dân hiểu rõ mục tiêu, ý nghĩa và lợi ích lâu dài của chủ trương. 

Với sự đồng thuận cao, cử tri thôn Phú Long nhất trí phương án sáp nhập thôn và thống nhất tên gọi thôn mới theo Đề án.

Những ngày này, không khí tại các nhà văn hóa thôn trên địa bàn xã Kỳ Anh trở nên sôi nổi hơn thường lệ. Các cuộc họp chi bộ, họp thôn được tổ chức đồng loạt để cán bộ, đảng viên và Nhân dân cùng tham gia đóng góp ý kiến vào phương án sắp xếp, sáp nhập thôn.

100% cử tri thôn Kim Nam Tiến biểu quyết nhất trí phương án sáp nhập với thôn Bình Lợi và thống nhất tên gọi thôn mới là thôn Quyết Tiến.

Thực tế cho thấy, ở đâu cán bộ cơ sở bám dân, hiểu dân và biết lắng nghe, ở đó việc triển khai nhận được sự đồng thuận cao, diễn ra thuận lợi.

Chủ động tháo gỡ những "bài toán" sau sáp nhập

Giống như nhiều địa phương khác, quá trình triển khai sáp nhập thôn tại xã Kỳ Anh cũng đối mặt với thách thức mang tính đặc thù.

Sau khi sáp nhập, quy mô các thôn sẽ lớn hơn đáng kể. Điều này đồng nghĩa với phạm vi quản lý rộng hơn, dân số đông hơn. Yêu cầu đặt ra là đội ngũ cán bộ thôn không chỉ cần có uy tín, kinh nghiệm mà phải đáp ứng tốt về trình độ, kỹ năng quản lý và năng lực ứng dụng công nghệ thông tin. Hiện nay, Đảng ủy xã Kỳ Anh đang rà soát kỹ lưỡng đội ngũ nhân sự để lựa chọn những người đủ đức, đủ tài cho giai đoạn mới.

Thường trực Đảng ủy xã họp nghe và cho ý kiến về thực trạng đội ngũ cấp ủy, ban cán sự thôn.

Song song song với công tác cán bộ, cơ sở vật chất phục vụ sinh hoạt của Nhân dân cũng là một bài toán cần giải đáp. Hiện nay, toàn xã có 30/30 thôn có nhà văn hóa, trong đó 26 nhà bảo đảm quy mô nhưng vẫn còn 4 nhà đã xuống cấp hoặc chật hẹp. Khi số hộ dân tăng lên gấp hai, gấp ba lần sau sáp nhập, hệ thống thiết chế này chắc chắn sẽ quá tải, đồng thời khoảng cách di chuyển của người dân ở các cụm dân cư cũ về điểm sinh hoạt mới cũng là một trở ngại.

Để giải quyết bài toán này, lãnh đạo xã Kỳ Anh đã tiến hành khảo sát thực địa, tính toán kỹ lưỡng phương án lựa chọn nhà văn hóa trung tâm. Theo đó, công trình được chọn cần nằm ở vị trí địa lý trung tâm, có hệ thống giao thông kết nối thuận tiện để người dân có thể di chuyển đến một cách dễ dàng, an toàn nhất.

Lãnh đạo xã Kỳ Anh khảo sát thực tế các nhà văn hóa tại các thôn sáp nhập.

Nhìn một cách tổng thể, những khó khăn trước mắt hoàn toàn có thể từng bước tháo gỡ. Điều quan trọng hơn, về lâu dài, việc sáp nhập sẽ hình thành nên các cộng đồng dân cư có quy mô hợp lý, tạo điều kiện thuận lợi để địa phương tập trung nguồn lực đầu tư hạ tầng, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và nâng cao hiệu quả quản trị tinh gọn ngay từ cơ sở.

Không chỉ là "phép cộng" cơ học

Sắp xếp thôn, xóm không đơn thuần là việc sáp nhập cơ học giữa các địa bàn dân cư về mặt địa lý. Đó là quá trình tái cấu trúc lại cộng đồng trên cơ sở kế thừa, trân trọng những giá trị lịch sử, văn hóa và truyền thống dòng họ, làng xã đã được bồi đắp qua nhiều thế hệ.

Bởi vậy, thành công của đợt sắp xếp này không chỉ cân đo đong đếm số lượng thôn giảm đi hay bộ máy tinh gọn được bao nhiêu người, mà cốt lõi phải được minh chứng bằng sự đồng thuận của Nhân dân, bằng sự ổn định và phong trào phát triển kinh tế - xã hội của các thôn mới sau sáp nhập.

Từ những cuộc họp dân thẳng thắn ở cơ sở, những buổi đối thoại trách nhiệm giữa chính quyền với Nhân dân, cùng sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, xã Kỳ Anh đang từng bước cụ thể hóa chủ trương lớn một cách bài bản, vững chắc. Sự đồng thuận từ lòng dân chính là điểm tựa quan trọng để địa phương xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu quả, tạo đà bứt phá trong giai đoạn phát triển mới./.